Havenroute TIR-vrachtwagens krijgt langzaam vorm

25 oktober 2006

Carla Dejonghe

In de commissie infrastructuur 25 oktober 2006, om 14u30

Mondelinge vraag van mevrouw Carla DEJONGHE aan de heer Pascal SMET, minister van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering, belast met Mobiliteit en Openbare Werken, en mevrouw Brigitte GROUWELS, staatssecretaris van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, belast met Ambtenarenzaken, Gelijkekansenbeleid en de Haven van Brussel, betreffende "de havenroute voor TIR-vrachtwagen". 

In het 68-puntenprogramma dat staatssecretaris Grouwels nu al enige tijd geleden opstelde, werd - terecht - veel aandacht besteed aan de mobiliteit in de zone rond de haven van Brussel en het Brussels International Logistics Center (BILC). Een van de actiepunten bestond erin om het TIR-vrachtvervoer vanaf de grote Buitenring rond Brussel via Vilvoorde naar het TIR-centrum te leiden. Daar zou de inhoud dan overgeladen worden, hetzij op schepen om via het kanaal te varen, hetzij in kleinere bestelwagens om de bedeling in het centrum te doen. Op deze manier zouden het centrum en bepaalde woonzones ontlast kunnen worden van deze vrachtwagens.

Het is momenteel onduidelijk of er al vooruitgang is in dit dossier. In de commissie infrastructuur van 2 december 2005 besprak mevrouw Grouwels de plannen voor deze zone. Ze verklaarde toen dat er een aanpassing van de fasering van de de Troozsquare en de Van Praetbrug zou komen, dat er eventueel een tunnel zou worden aangelegd om de woonzones langs het voorgestelde traject te ontlasten en dat de toegankelijkheid vanaf de Ring en de Vilvoordse Steenweg verbeterd zou worden. Dit alles om te vermijden dat de vrachtwagens via Anderlecht en de stad naar het TIRcentrum zouden rijden. Daartoe zou in samenwerking met minister Smet een begeleidingscomité worden opgericht. Bovendien zouden vrachtwagens van meer dan 3,5 ton worden geweerd. 

Mevrouw Grouwels verklaarde ook dat er op dat moment al contacten waren met de Vlaamse regering over de signalisatie vanaf de Buitenring. De werken aan de de Troozsquare zouden enkele maanden later beginnen. Aangezien ze in datzelfde antwoord beweerde dat deze plannen zo snel mogelijk uitgevoerd dienden te worden, wil ik u dan ook graag vragen naar een zeer concrete stand van zaken.

1)     Is de aanpassing van de fasering aan het de Troozsquare en de Van Praetbrug intussen gebeurd?

2)     Is er al een studie of bestaan er al plannen over de bouw van de voorgestelde tunnel om de woonzones te  ontlasten?

3)     Heeft er overleg plaatsgevonden met de Vlaamse collega's over de signalisatie vanaf de Buitenring rond Brussel en heeft dat overleg al iets concreets opgeleverd? Wanneer zal deze signalisatie er komen?

4)     Wanneer zullen de vrachtwagens van meer dan 3,5 ton uit de woonzones langs de weg worden geweerd? Werd het begeleidingscomité dat u beiden in samenwerking zou oprichten intussen al boven de doopvont gehouden?

5)     Zal er een verbod komen voor TIR-vrachtwagens om via Anderlecht en het stadscentrum naar het TIR-centrum te rijden? Hoe ver staat het me de plannen om het BILC terug te verbinden met het spoorwegnetwerk?

ANTWOORD

De voorzitter.- De heer Smet heeft het woord.

De heer Pascal Smet, minister.- De fasering van de verkeerslichten op het kruispunt Koninginnelaan-Vilvoordesteenweg is aangepast naar aanleiding van het beëindigen van de werf van de directie Water. De werf verhinderde het inrijden van de Vilvoordesteenweg vanaf de Havenlaan. Eind maart werd de verkeerssituatie hersteld, met voldoende opstelvakken en een aangepaste verkeerslichtenregeling zodat de wegverbinding langs de linkeroever van het kanaal voldoende aantrekkelijk is voor het vrachtverkeer.

De tunnel die eventueel onder dit kruispunt zou worden aangelegd, is niet opgenomen in het meerjarenplan van openbare werken, maar wel in het actieplan voor een betere bereikbaarheid van de TIR-zone. Er zal dus een haalbaarheidsstudie komen waarbij in de eerste plaats de verkeerskundige impact wordt nagegaan. Op deze plaats is overigens enkel een tunnel voor auto's mogelijk, en niet voor vrachtwagens. Het voordeel voor het vrachtverkeer is dus een afgeleide van de betere doorstroming van het autoverkeer. In de eerste fase wordt het effect gemeten van de vernieuwde gelijkgrondse verkeerssituatie ten opzichte van de situatie tijdens de werkzaamheden. 

Er is al enkele keren overleg geweest tussen de beide kabinetten en de administraties. Langs Vlaamse zijde is al nagegaan in welke mate een specifieke bewegwijzering naar de TIR-zone in de bestaande en reeds geplande signalisatie kan worden geïntegreerd. We zijn het nog niet met elkaar eens geraakt, maar nu de verkiezingen voorbij zijn, hoop ik dat we de draad met minister Peeters opnieuw kunnen opnemen.

Een vrachtwagenverbod in de woonzones is een maatregel die eigenlijk tot de bevoegdheid van de gemeenten behoort, maar natuurlijk gecoördineerd moet worden met het gewest. Dit verbod wordt besproken in het begeleidingscomité van de TIR-zone en hangt nauw samen met de uitwerking van een stedelijk distributiecentrum waar zware vrachtwagens hun lading kunnen overladen in kleinere, beter aan de stad aangepaste bestelwagens.

Het begeleidingscomité van de TIR-zone heeft een eerste keer vergaderd op 31 mei 2005 en nadien op 12 juli 2005, 18 oktober 2005, 24 maart 2006 en 13 juni 2006. De volgende vergadering vindt morgen, op donderdag 26 oktober, plaats. Het comité is samengesteld uit vertegenwoordigers van mijn kabinet en het kabinet van mevrouw Grouwels, de directies Wegen en Vervoerbeleid en de grondregie van het BUV, de Haven, de stad Brussel, de gemeente Sint-Jans-Molenbeek en de politiezones Brussel-Elsene en Noord-West. 

Het is dit comité dat het actieplan voor de ontsluiting van de TIR-zone heeft uitgewerkt en instaat voor de uitwerking ervan. De punten die al behandeld zijn betreffen de combinatie van de zone met de omliggende woonwijken in Molenbeek en Laken, de herinrichting van het kruispunt Over de Bruggen en de verbreding van de Vilvoordsesteenweg ter hoogte van het koninklijk paleis en de bewegwijzering binnen en buiten het gewest. Het doorknippen van de noord-zuidvrachtroute door het gewest is een doelstelling uit het GewOP. Een goede aanduiding vanaf de Ring O hoort daar ook bij.

Ik geef nu het woord aan mijn collega, mevrouw Grouwels.

De voorzitter.- Mevrouw Grouwels heeft het woord. 

Mevrouw Brigitte Grouwels, staatssecretaris.- Uw vraag betreft een onderwerp dat in mijn actieplan voor de Haven van Brussel, dat de regering in mei 2005 heeft goedgekeurd, is opgenomen. Een van de doelstellingen bestond erin om de bereikbaarheid van de haven en van het TIR-centrum te verbeteren. 

In eerste instantie moest de bereikbaarheid via de weg en de veiligheid voor de aangrenzende woonzones verbeteren. Als we dat niet hadden vooropgesteld, zouden we ook geen akkoord hebben bereikt met de aangrenzende gemeenten om het TIR-centrum verder uit te bouwen.

Zoals de heer Smet reeds vermeldde, werd er een begeleidingscomité opgericht. De betrokken instanties, waaronder de gemeenten, heeft hij reeds opgesomd. Er wordt regelmatig overleg gepleegd en de vergaderingen verlopen steeds in een constructieve sfeer. 

Ik hoop dat we een akkoord kunnen sluiten met het Vlaams Gewest om de bewegwijzering van de Brusselse Ring naar de havenzone te verbeteren. Zo kunnen we vermijden dat vrachtwagens te vroeg de Ring verlaten om naar de haven te rijden. Zodra er nieuws is, zal ik het parlement inlichten. 

Een eventueel vrachtwagenverbod in de woonzones is een gemeentelijke bevoegdheid. Het begeleidingscomité bespreekt de mogelijkheid. Ze houdt verband met de oprichting van een stedelijk distributiecentrum waar zware vrachtwagens hun lading kunnen overladen naar bestelwagens die beter geschikt zijn voor de stad. Er is plaats voor zo'n stedelijk distributiecentrum naast de TIR-zone, op de zogenaamde BILC-site. De Haven van Brussel heeft reeds de nodige ruimte voorzien. De Brusselse regering heeft het BILC-project in december 2005 goedgekeurd.

U stelde ook een vraag over de heraanleg van de spoorverbinding naar het TIR-centrum. De Haven van Brussel heeft een implantatieplan laten opstellen waaruit blijkt dat een aansluiting op het spoornet technisch mogelijk is. Zo'n spoorverbinding kan leiden tot prijsdalingen en verbetering van de dienstverlening. Zo wordt het interessant voor de bedrijven in de TIR-zone en de BILC-site om gebruik te maken van spoorwegvervoer. Het is een mogelijk alternatief voor goederentransport met vrachtwagens. De toenemende files op de Brusselse wegen spelen in het voordeel van het spoorwegverkeer.

Op dit ogenblik wordt het richtschema voor Thurn en Taxis opgesteld. De Haven van Brussel is bij het opvolgingscomité betrokken. Het is belangrijk dat een aansluiting van de TIR-zone op het spoornetwerk in het richtschema wordt opgenomen. Het schema zou in maart 2007 klaar moeten zijn. Vervolgens zullen we contact opnemen met de NMBS en mogelijke exploitanten om na te gaan hoe de spooraansluiting er kan komen. Een ander belangrijk aspect van dit dossier zijn natuurlijk de budgetten waarover we zullen beschikken om deze plannen te realiseren.

De voorzitter.- Mevrouw Dejonghe heeft het woord. 

Mevrouw Carla Dejonghe.- De bewegwijzering is inderdaad zeer belangrijk en het verheugt mij dat u zo snel mogelijk de draad van de besprekingen met minister Peeters weer wilt opnemen. Minister Smet, hebt u gezegd dat het alleen mogelijk is om de wegwijzers te integreren in de bestaande wegwijzering?

De heer Pascal Smet, minister.- Het Vlaams Gewest herbekijkt in ieder geval de bewegwijzering van de Ring, maar we discussiëren nog over de manier waarop dat moet. Vlaanderen is voorstander van een nogal minimalistische oplossing, terwijl wij voor een maximale bewegwijzering zijn.